Tien jaar na de lancering van de Sustainable Development Goals laat Nederland zowel vooruitgang als hardnekkige uitdagingen zien. In de tiende Nationale SDG Rapportage komen tastbare successen op de doelen naar voren – zoals versterking van lokale instituties en voortgang op het verduurzamen van ketens. Tegelijkertijd blijven uitdagingen bestaan zoals achterstanden op natuur, klimaat en structurele ongelijkheid. Maatschappelijke organisaties werken in een steeds complexere context van krimpende maatschappelijke ruimte en geopolitieke verschuivingen.
Een jubileum met twee gezichten
Nederland heeft de afgelopen jaren aantoonbare stappen de goede richting op gezet. Zo komt inmiddels bijna twintig procent van het totale energieverbruik uit duurzame bronnen (een verdubbeling ten opzichte van tien jaar geleden), daalde het armoedepercentage in twintig van de kwetsbaarste stedelijke wijken van 18 naar 8 procent, werd de doorstroom van Nederlands geld naar belastingparadijzen teruggedrongen van 37 miljard euro naar 6,5 miljard euro per jaar en publiceren inmiddels 94 van de 100 grootste Nederlandse bedrijven een duurzaamheidsverslag, waarmee Nederland derde staat in de EU.
Al deze voorbeelden uit de rapportage (en meer) laten zien dat gerichte samenwerking tussen overheid, bedrijven, kennisinstellingen en maatschappelijke organisaties daadwerkelijk resultaten oplevert.
Tegelijkertijd zijn de uitdagingen wereldwijd groter dan ooit, markeert ook Minister Sjoerdsma in zijn voorwoord. “De wereld is onvoorspelbaarder geworden. Conflicten, handelsoorlogen en groeiende internationale tegendruk op klimaat en mensenrechten vertragen de voortgang van de ontwikkelingsdoelen.”
Deze steeds complexere internationale context is ook iets wat het maatschappelijk middenveld signaleert in Hoofdstuk H van de rapportage. Krimpende maatschappelijke ruimte, wereldwijde bezuinigingen en verslechterende ecologische randvoorwaarden zetten het werk van internationale organisaties wereldwijd onder druk.
Ondanks deze uitnodiging blijven Nederlandse maatschappelijke organisaties zich wereldwijd inzetten voor systeemgerichte bijdrage en tonen zij veerkracht. Samen met partners uit verschillende regio’s en generaties werken zij aan capaciteitsopbouw en bestaanszekerheid wereldwijd.
Breed draagvlak blijft overeind
Aan de Nationale SDG Rapportage werken verschillende sectoren samen. Naast de Rijksoverheid die de inzet op de doelen coördineert, schrijven gemeenten, waterschappen, bedrijfsleven, kennisinstellingen, jongeren, en maatschappelijke organisaties elk een eigen hoofdstuk. Dat levert niet alleen een rijker beeld op, maar ook een gedeelde agenda. De Rapportage laat zien dat er een breed draagvlak is voor de agenda van de SDGs, zowel hier als internationaal.
Voor Building Change blijven de SDGs bij uitstek een instrument die de verbondenheid illustreert van niet alleen de doelen onderling maar bij uitstek ook de gedeelde mondiale verantwoordelijkheid voor deze doelen. Zo bevat de Nationale SDG Rapportage ook een update op de voortgang voor het Actieplan Beleidscoherentie voor Ontwikkeling.
Voor een coherente aanpak van het behalen van de SDGs wereldwijd is deze samenvoeging een belangrijk signaal. De inzet voor verdere integratie is duidelijk: een inzet op betere data om meer inzicht te geven in de dimensie Elders. In een tijd waar efficiëntie van de overheid steeds vaker centraal staat is ook dit een belangrijk onderdeel van goed beleid.
Blik op de toekomst
Met 2030 in zicht is de boodschap van de rapportage helder: de basis is gelegd, de samenwerking is sterk, en de wil is aanwezig. Maar ambitie alleen is niet genoeg. Gerichte keuzes over natuur, jongeren, internationale verantwoordelijkheid en uitvoerbaarheid zijn nu nodig. “Keuzes die nu niet worden gemaakt, worden doorgeschoven naar volgende generaties, tegen hogere maatschappelijke kosten.”
De doelen zijn in 2015 gepresenteerd met een duidelijke deadline in gedachte, vijftien jaar om duurzame ontwikkeling wereldwijd te realiseren. Die deadline is in zicht, met slechts een gering aantal doelen die op schema liggen om behaald te worden. Dat is geen reden om de handdoek in de ring te gooien, maar juist nu te intensiveren en in te zetten op alle inzet op de SDGs die de afgelopen tien jaar resultaat boekten. En een goed moment om vast stevig na te denken over wat er gaat komen na 2030.
Lees de tiende nationale SDG rapportage hier.
Meer weten over de dimensie elders? Bekijk hier de recente publicatie van Building Change.